آنچه در این صفحه میخوانید:
فورسپس چیست؟
فورسپس (به انگلیسی: Forceps) ابزار دستی است که برای گرفتن و نگهداشتن اشیا به کار میره و با دسته بلند و جای انگشتی که داره، مناسب استفاده در ناحیه عمل با عمق بالاست.
فورسپس دندانپزشکی چیست؟
شاید تصور کنید کشیدن دندان صرفاً به قدرت دست بستگی داره؛ مثل بیرون کشیدن میخ از دیوار! اما فورسپسها که در ظاهر ساده به نظر میرسن، ارزشمندترین ابزاریه که یک دندانپزشک در اختیار داره. این ابزارها برای به حداقل رساندن تروما و مدیریت نیروی وارده طراحی شده و دانستن اینکه کدام ابزار مناسب چه دندانیست بسیار ضروریه. به صورت کلی انواع فورسپس دندان به چهار دسته فورسپس آناتومیک، فورسپس اطفال، فورسپس ساده و فیزیک فورسپس (آتراماتیک) تقسیم میشه که در این مقاله، به بررسی اجمالی انواع مختلف این ابزارها میپردازیم تا در نهایت بتوان ابزاری مناسب را برای هر دندان را انتخاب کرد. لازم به ذکر است شما میتوانید جهت مشاهده قیمت و خرید ابزار فورسپس دندانپزشکی از سایت دندان آرای پارس اقدام بفرمایید.
معرفی انواع فورسپس دندانپزشکی
همونطور که ابتدای مقاله اشاره شد انواع مختلفی از فورسپسهای دندانپزشکی وجود داره که هر فورسپس مخصوص یک دندان یا مجموعهای از دندانهاست. به صورت کلی انتخاب فورسپس مناسب، به محل قرار گیری و سن دندان بستگی داره. انواع فورسپس دندانپزشکی در دسته بندی های زیر قرار میگیره:

فورسپس آناتومیک :
نوک و زوایای فورسپس آناتومیک کاملاً منطبق بر شکل ظاهری، موقعیت قرارگیری و تعداد ریشههای هر دندان طراحی شده. طراحی نوک آن باعث میشود منقار (Beak) فورسپس روی انحنای ریشه دندان قفل میشود، فشار دست دندانپزشک بهصورت هوشمندانه توزیع شده و مانع از خرد شدن تاج یا شکستن ریشه دندان میشود. ابزار بدون اعمال نیروی اضافه، بیشترین گیرایی را ایجاد میکند.
انواع فورسپس آناتومیک:
- فورسپس آناتومیک پرمولر بالا
- فورسپس آناتومیک پرمولر پایین
- فورسپس آناتومیک عقل پایین
- فورسپس آناتومیک عقل بالا
- فورسپس آناتومیک مولر بالا
- فورسپس آناتومیک مولر پایین
- فورسپس آناتومیک قدامی بالا
- فورسپس آناتومیک قدامی پایین
- فورسپس آناتومیک ریشه کش
مشاهده قیمت و خرید فورسپس آناتومیک دندانپزشکی در انواع مختلف
فورسپس اطفال :
فورسپسهای اطفال ۲۰ تا ۴۰ درصد کوچک تر از فورسپسهای بزرگسالان هستند اما این تنها برای راحتی دست جراح نیست. این ابزارها به گونهای طراحی شده که فشار کمتری وارد کنه و بهطور خاص برای خارج کردن دندانهای شیری یا دندانهای دائمی جوان طراحی شده است. طراحی نوک این فورسپسها بهگونهای است که هنگام گیر ساختن روی دندان شیری، به جوانه دندان دائمی که زیر ریشه دندان شیری در حال رشد است آسیب وارد نکند. جراحان باتجربه میدانند که از این فورسپسها برای خارج کردن دندانهایی استفاده میشود که پیش از آن توسط الواتور “لوکسه” یا “لق” شدهاند.
انواع فورسپس اطفال:
- فورسپس ریشه کش پایین اطفال (فنردار)
- فورسپس مولر بالا اطفال (فنردار)
- فورسپس ریشه کش بالا اطفال (فنردار)
- فورسپس پرمولر بالا اطفال (فنر دار)
- فورسپس ریشه کش پایین اطفال بدون فنر
- فورسپس مولر بالا اطفال بدون فنر
- فورسپس پرمولر بالا اطفال بدون فنر
- فورسپس پرمولر پایین اطفال بدون فنر
- فورسپس مولر پایین اطفال بدون فنر
- فورسپس سانترال بالا اطفال بدون فنر
- فورسپس سانترال پایین اطفال بدون فنر
- فورسپس ریشه کش بالا اطفال بدون فنر
مشاهده قیمت و خرید فورسپس اطفال دندانپزشکی در انواع مختلف
فورسپس ساده:
فورسپسهای ساده ابزارهای دستی سنتی و انبر مانندی هستند که توسط دندانپزشکان و جراحان دهان برای گرفتن، شل کردن و خارج کردن دندانها از حفره استخوانی استفاده میشوند. این ابزار معمولا از استیل ضد زنگ ساخته میشود.
انواع فورسپس ساده:
- فورسپس مولر پایین
- فورسپس کاهورن پایین
- فورسپس ریشه کش بالا
- فورسپس ریشه کش بالا سانترال
- فورسپس ریشه کش پایین قدامی
- فورسپس ریشه کش پایین سانترال
- فورسپس عقل بالا
- فورسپس عقل پایین
- فورسپس پرمولر بالا
- فورسپس کانین بالا کوچک
- فورسپس پرمولر پایین
- فورسپس مولر بالا
مشاهده قیمت و خرید فورسپس ساده دندانپزشکی در مدل های مختلف
فیزیک فورسپس (آتراماتیک) :
از فیزیک فورسپس برای خارج کردن دندانها با حداقل فشار، بدون آسیب به استخوان فک و بافت لثه استفاده میشود. در این ابزار، یک منقار (Beak) در سمت زبانی/کامی (Lingual/Palatal) دندان درگیر میشود و یک ضربهگیر (Bumper) سیلیکونی روی سمت باکال (روی استخوان) قرار میگیرد.
انواع فیزیک فورسپس (آتراماتیک):
- فیزیک فورسپرس (آتراماتیک) بالا
- فیزیک فورسپس (آتراماتیک) بالا قدامی
- فیزیک فورسپرس (آتراماتیک) پایین
مشاهده قیمت و خرید فیزیک فورسپس (آتراماتیک) در انواع مختلف
تفاوت فورسپس الگوی آمریکایی و انگلیسی
یکی از سوالات همیشگی در خرید ابزار، تفاوت سبکهاست. این تفاوت عمدتاً در مهندسی لولا (Hinge) نهفته است. در سبک انگلیسی، دسته و لولا در راستای عمودی نسبت به هم قرار دارند، در حالی که در مدل آمریکایی، لولا در جهت افقی طراحی میشود.

فورسپس دسته آمریکایی:
فورسپسهای دسته آمریکایی دار لولای افقی هستند و طراحی دسته صاف آن باعث میشود در دست طبیعی به نظر رسد و برای اکثر کشیدنها، خط دید واضحی ایجاد میکند. فورسپسهای طرح آمریکایی به دلیل وجود طیف گستردهای از مدلها برای تقریباً هر نوع دندان، مزیت دارند. وزن متعادل و طراحی دسته، راحتی را برای مراحل طولانی فراهم میکند.
با این حال، ممکن است در طول کشیدن دندانهای خلفی به قدرت دست بیشتری نیاز داشته باشند. این فورسپسها ممکن است برای مواردی که دسترسی محدود یا باز شدن دهان محدود است، ایدهآل نباشند.
ویژگیهای کلیدی فورسپس دسته آمریکایی عبارتند از:
- فکهای دندانهدار
- دسته پهن
- اندازهها و مدلهای مختلف
- نوکهای کند
- طراحی ارگونومیک
فورسپس دسته انگلیسی
فورسپسهای الگوی انگلیسی از یک پیچ قابل مشاهده در لولا استفاده میکنند که تکیهگاه را به نوک ابزار نزدیکتر میکند. آنها نسبت به فورسپسهای طرح آمریکایی، امکان اهرمبندی بیشتری را فراهم میکنند. فورسپسهای طرح انگلیسی به حرکت مچ دست کمتری نیاز دارند که به کاهش خستگی کمک میکند. طراحی جمع و جور آنها گرفتن دندان با نیروی قوی را ممکن میسازد و در مواردی که دسترسی محدود به دندان وجود دارد، کاربردی هستند. استفاده از این فورسپسها ممکن است برای پزشکانی که با فورسپسهای آمریکایی آموزش دیدهاند در ابتدا کمی سخت تر به نظر رسد و نیاز به آموزش ابتدایی داشته باشد.
ویژگیهای کلیدی فورسپس دسته انگلیسی عبارتند از:
- لولا عمودی.
- طراحی دسته شبیه انبردست.
- منقار دندانهدار.
- دستههای بافتدار.
تفاوت فورسپس با الواتور چیست؟
تفاوت این دو در کاربرد و عملکرد است فورسپس برای گرفتن و کشیدن مستقیم دندان استفاده میشود و الواتور برای لق کردن دندان پیش از استفاده از فورسپس یا برای خارج کردن ریشهها از حفرهی دندانی کاربرد دارد. معمولاً این دو ابزار بهصورت مکمل استفاده میشوند.
چگونه فورسپس را نگهداری و استریل کنیم؟
رعایت اصول نگهداری و استریل کردن ابزار برای پیشگیری از عفونت و افزایش طول عمر فورسپس ضروری است:
- شستوشو با آب گرم و برس نرم بلافاصله بعد از استفاده
- خشککردن کامل با پارچه نرم یا دستگاه خشککن
- استریل در اتوکلاو با دمای مناسب (معمولاً 121 تا 134 درجه سانتیگراد)
- نگهداری در جعبه مخصوص ابزار استریل بهصورت خشک و تمیز
سوالات متداول در مورد فورسپس کشیدن دندان
- چگونه فورسپس مناسب را برای هر دندان انتخاب کنم؟
برای انتخاب فورسپس مناسب برای کشیدن دندان خاص، محل دندان و ساختار ریشه آن را در نظر بگیرید. نوکها باید با خطوط تاج دندان سازگار شوند و بدون فشار بیش از حد، زیر خط لثه گیر کنند. برای دندانهای قدامی، به دنبال نوکهای دقیق با حداقل حجم باشید. برای دندانهای خلفی، طرحهایی را انتخاب کنید که سطوح وسیعتری را پوشش میدهند و اهرم ایجاد میکنند. هرچه تناسب دقیقتر باشد، کشیدن دندان نرمتر و ایمنتر است.
- اشتباهات رایجی که باید در استفاده از فورسپس کشیدن دندان از آنها اجتناب کرد چیست؟
- استفاده از نوع نامناسب فورسپس.
- اعمال نیروی بیش از حد.
- نادیده گرفتن شل شدن قبل از کشیدن دندان.
- نادیده گرفتن نگهداری.
- زاویهبندی ضعیف.
با اینکه مقالات زیادی درباره فورسپس دندانپزشکی چیست مطالعه کردم، بازهم نیاز داشتم اطلاعات بیشتری کسب کنم، معنی فورسپس رو بدونم و با انواعش آشنا بشم،
ممنون از مقاله خوبتون
سپاس از لطف شما، اینجا سعی کردیم انواع فورسپس ها رو توضیح بدیم و متنی کاربردی برای مخاطبا داشته باشیم.
رایجترین انواع فرسپس دندانپزشکی کدوما میشه؟
از پرکاربردترین انواع فورسپس دندانپزشکی میشه به مولر، پرمولر و ریشه کش برای فک بالا و پایین اشاره کرد.